Neolitik Çağ (Yeni-Cilalı Taş Çağı) (MÖ 8.000-5500)

Neolitik Çağ (Yeni-Cilalı Taş Çağı) (MÖ 8.000-5500)

Son buzul çağının sona ermesiyle bitki ve hayvan türleri çoğalmıştır. Bu
olumlu gelişmenin sonucunda insanlık tarihinin ilk büyük devrimi kabul edilen
Neolitik Devrim yaşanmıştır. Bu dönemde insanoğlu, tarım ve hayvancılığı
öğrenerek üretime geçmiştir. Göçebe hayat tarzından yerleşik düzene geçmeye
başlanmış, böylece ilk köy toplumları da ortaya çıkmıştır. Güneşte kuruyan
çamurun sertleştiğinin öğrenilmesiyle ilk evler, sonra da kilin pişirilmesiyle çanak
çömlek yapımı gelişmiştir.

Anadolu’da da farklı gelişme gösteren Neolitik Çağ, üç büyük kültür
bölgesine ayrılır. Güney Doğu Anadolu’daki Hallan Çemi (Batman), bilinen en
eski yerleşim bölgesidir. Çayönü (Ergani-Diyarbakır), Hallan Çemi’nin devamı
niteliğinde özellikler gösterir. Orta Anadolu’da bilinen en eski yerleşim bölgeleri,
Aşıklıhöyük ve Canhasan (Karaman), Hacılar (Burdur) ve Köşkhöyük’tür (Niğde). Anadolu’nun ve dünyanın bilinen
en büyük Neolitik yerleşimi, daha geç tarihli Çatalhöyük’tür (10-12. görsel). Konya’nın güneydoğusundaki
bölgede en dikkat çekici özelliklerinden birisi mimari yapılardır. Kerpiç mimari geleneğini yansıtan 5×6 m boyutlarındaki
odalar, birbirine bitişik olarak yapılmıştır. Bu yapıların aralarında avlular bulunur. Yapıların içinde kerpiçten
yapılmış nişler, kubbeli ocaklar, ambarlar ve süslenmiş özel odalar görülür. Kuzey Anadolu’da daha geç
başlayan Neolitik Çağ, çiftçiliğin Anadolu’dan Avrupa’ya geçişinin belgelenmesiyle ayrı bir önem kazanmıştır.