İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük

Suriye – Filistin Cephesi

Osmanlı Devleti’nin Kanal Harekatında yenilerek geri çekilmesi üzerine İngiltere Kudüs ve Filistin’i işgal etti. Özellikle İngilizlerin devlet kurmak vaadi ile kandırdığı Arap kabilelerinin de İngilizlerle birlikte Osmanlı’ya karşı savaştığı bu cephede İngiltere Suriye’ye girdi (1918).

Suriye – Filistin cephesinde Mustafa Kemal, Alman general Limon van Sanders komutasındaki Yıldırım ordularına bağlı 7. kolordu komutanı olarak görev yapıyordu. Mustafa Kemal Halep’in kuzeyinde bir savunma hattı kurarak İngilizleri durdurdu.

Suriye Filistin Cephesinde Osmanlı Topçusu
Suriye Filistin Cephesinde Osmanlı Topçusu

Osmanlı Devleti, Almanya’nın önerisiyle Süveyş Kanalı ve Mısır’ı İngiltere’den kurtarıp İngiltere’nin sömürgeleriyle bağlantılarını kesmek amacıyla Kanal Cephesi‘ni açtı. Ancak Kanal Cephesi’ndeki yenilgi sonucunda Osmanlı Devleti’nin Arap Yarımadası’ndan geri çekilme süreci başladı.

Osmanlı ordusunun Kanal Cephesi’ndeki yenilgisinden güç alan İngilizler, bazı Arap aşiretlerinin de desteğiyle Sina Yarımadası’nı ele geçirerek Suriye sınırına ulaştı. Mustafa Kemal, 7. Ordu Komutanı olarak Suriye Cephesi’nde başarılı bir savunma yaptı. Bu ordudaki Alman General, Filistin topraklarına kadar ilerleyen İngiliz kuvvetlerine taarruz etme yanlısıydı. Ancak Mustafa Kemal bu isteğe karşı çıktı. Çünkü cephe oldukça geniş bir alanı kaplıyordu ve Türk ordusu asker ve silah bakımından yetersizdi. Mustafa Kemal’e göre Türk ordusu kuzeye çekilmeliydi. Bu düşüncesini İstanbul’a bildirdi ancak olumlu bir yanıt alamadı. Bunun üzerine istifa ederek İstanbul’a döndü.

Yıldırım Orduları Grup Komutanı Mustafa Kemal
Yıldırım Orduları Grup Komutanı Mustafa Kemal

İstanbul’da kısa bir süre kaldıktan sonra 7 Ağustos 1918’de Yıldırım Orduları Grup Komutanlığına bağlı 7. Ordu Komutanı olarak tekrar Suriye Cephesi‘ne atandı. Cepheye yeni atanan Alman General, İngiliz ve Fransız birliklerine karşı savunma savaşının Suriye ve Filistin topraklarında yapılması emrini verince Mustafa Kemal tarafından eleştirildi. Ona göre, asker ve malzeme bakımından Osmanlı ordusundan daha iyi durumda olan İtilaf birliklerini Anadolu topraklarından uzak tutmanın tek yolu kademeli olarak geri çekilmekti. Oluşturduğu savunma hattıyla Arap çetelerini ve İtilaf birliklerini durdurmayı başaran Mustafa Kemal, Anadolu’ya yönelecek saldırıları da önlemiş oldu.

30 Ekim 1918’de Alman generalin istifası üzerine Yıldırım Orduları Grup Komutanlığını devraldı. Ancak Mondros Ateşkes Antlaşması imzalandıktan sonra antlaşmanın şartları gereği Osmanlı orduları terhis edildi. Yıldırım Orduları Grup Komutanlığı dağıtıldı ve Mustafa Kemal İstanbul’a çağrıldı.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir