İslam ve Diğer Dinler Tarihi

Selçuklu ve Osmanlıların İslam Medeniyetine Katkıları

Medeniyet; bir toplumun maddi, manevi varlığına ait üstün niteliklerden, değerlerden, fikir ve sanat
hayatındaki çalışmalardan; ilim, teknik, sanayi, ticaret gibi sahalardaki nimetlerden yararlanarak ulaştığı
bolluk, rahatlık ve güvenliktir.

Türkler 10. yüzyıldan itibaren kitleler hâlinde Müslüman olmaya başladıktan sonra bilim, edebiyat,
mimarlık ve sanat alanlarında İslam medeniyetine önemli katkıda bulundular. Türklerin ortaya koyduğu
eserlerin ana çizgisini Allah, peygamber, ahiret ve kutsal kitabın getirdiği değerler oluşturmuştur. Bu alanda
Türkler, binlerce kurum ve eser ortaya koymuştur.

Selçuklular, Konya başta olmak üzere bütün yerleşim merkezlerinde cami, medrese, çeşme, han, köprü,
hastane, hamam, türbe, imaret, daruşşifa,
kervansaray gibi sosyal ve kültürel
kurumları en güzel şekilde inşa ettiler.
Bu eserler Osmanlılarla zirveye ulaştı.
Bunun en güzel örneği Süleymaniye
ve Selimiye’dir. Osmanlıların
mimari eserleri genelde Bursa, Edirne,
İstanbul ve Balkanlarda yoğunluk
kazanmıştır. Bu eserlerde ihtiyaç ile
sanat zevki birleştirilmiştir. Selçuklu
ve Osmanlı, ilim sahasında da dünya
çapında düşünür ve bilginler yetiştirmiştir.
Örneğin Mevlâna’nın düşünceleri
dünya çapında ilgi görmektedir ve
Mimar Sinan’ın eserleri de özgünlüğünü
hâlâ korumaktadır.

Türkler mimari alanda olduğu kadar sanat
alanında da İslam medeniyetine katkıda bulundular.
Türk-İslam sanatının temelini Allah inancı
oluşturduğu için Selçuklu ve Osmanlılarda İslam
inancı sanat eserleriyle somutlaştırılmıştır.
Hüsnühat, tezhip, minyatür ve ebru gibi sanatların
doğup gelişmesinde de Osmanlıların önemli
katkıları olmuştur. Ayrıca hat sanatı, İslam medeniyetine
bir özgünlük katmıştır.

Osmanlıların son dönemlerinde yetişmiş olan
İsmail Gelenbevi, Mühendishane-i Hümayunda
(Teknik Üniversite) hocalık yaptı ve logaritmanın
kullanılışını açıklayan bir eser kaleme aldı.
Aydınlı Hacı Paşa, tıp alanında “Şifaü’l-Eskam”
isimli bir eser yazdı ve döneminde yapılan tıpla
ilgili çalışmalara önemli katkılar sağladı. III.
Murat’ın Başhekimi Emir Çelebi hava, toprak ve
iklimin insan sağlığı üzerindeki etkilerini açıklayan
“Enmuzecü’t -Tıp” isimli eseri kaleme aldı.

Türkler, kurdukları medreselerde başta dinî
ilimlerin tüm alanları olmak üzere felsefe, astronomi
ve tıp gibi sahalarda da önemli çalışmalar
yaptılar. Bütün bu çalışmalar, Selçuklu ve Osmanlının
İslam medeniyetine yaptıkları katkıların
bir göstergesidir.  

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir