Türk Tarihi

Sahip Ata Fahreddin Ali Kimdir?

Sahip Ata Fahreddin Ali; Türkiye Selçuklu Devleti’nde farklı görevlerde bulunmuş bu kıymetli devlet adamının nerede ve hangi tarihte doğduğu, babası ile büyük babasının ne işlerle meşgul olduğu, hususunda elimizde herhangi bir bilgi bulunmamaktadır.

Sâhip Ata Fahreddin Ali, emir-i dâd, saltanat naibliği ve vezirliği ile 40 yılı aşan hizmetleri, büyük hayır müesseseleri ve abideleri ile önemli bir mevkii işgal eder. Moğol tahakkümünün arttığı bir dönemde bu zorlu görevleri ifa etmeye çalışan Fahreddin Ali Moğolların kudreti karşısında muvaffakiyet imkânı göremediğinden daima onlarla iyi geçinme yoluna gitmiştir. Bu duruşu sayesinde Moğollar nezdinde de itimat edilip saygı duyulan bir kişi olarak görülmüştür. Bunun içindir ki Muinüddîn Pervâne’nin kurduğu bir siyasi tuzak sonucunda kısa süreliğine görevinden uzaklaştırılmış olsa da Moğollar tarafından yeniden mevkiine çıkarılmıştır.

O servetini hep hayır kurumları yapmaya harcadığından Anadolu’da EbulHayr (Hayır Babası) ve Ata namı ile anılmıştır.

Fahreddin Ali, henüz Emir-i Dadlık gibi bir vazifedeyken İshaklı Kervansarayı’nı yaptırması bize onun servetinin tamamının makamdan gelmediğini ecdadından da miras kalan bazı mal varlıklarının olduğunu göstermektedir. Zira Türkiye Selçuklu Devleti’nde kervansaray gibi büyük maddi kaynak gerektirecek eserlerin genellikle sultan ve vezir gibi mevkileri işgal eden kişiler tarafından yaptırıldığı görülecektir. Kaymaz, Pervâne Süleyman adlı eserinde Vezir Fahreddin Ali’nin serveti hakkında bilgi verirken kendisine ve oğullarına ait iktalar dışında günde 7000 dirhem geliri olduğunu ve kapısında 200 asker beslediğini söyler.

Ayrıca Aksarâyî de 1285 senesinde Şehzade Geyhatu Anadolu’ya Türkmen faaliyetlerini kontrol altına almak için geldiğinde Moğol askerlerinin giderlerinin devlet hazinesi boşaldığından karşılanamadığını bu sorunu şahsi hazinesinden 400.000 dirhemlik bir meblağı Erzincan’a gönderen Sahip Ata Fahreddin Ali’nin çözdüğünü söylemektedir.

Sahip Ata Fahreddin Ali Kimdir?
Sahip Ata Fahreddin Ali Kimdir?

Aksarâyî’nin zikrettiği bu hadise bize Sahip Ata Fahreddin Ali’nin büyük bir servete sahip olduğunu göstermenin yanında vatanı ve milleti için mal varlığını yeri geldiğinde gözünü kırpmadan feda edebilecek bir erdeme sahip olduğunu da göstermektedir. Argun Han’ın ağır vergi talepleri sonucunda kederinden hastalanan Fahreddin Ali, 2 Kasım 1288 Pazartesi günü Akşehir’in Nadir Köyünde vefat etmişti .

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir