Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi

Kuzey Afrika’da Savaş

1940’ta Fransa savaş dışı kalırken İtalya’nın savaşa girmesi
Akdeniz ve Doğu Afrika’da İngiltere’yi zor durumda bıraktı.
İngiltere, denizlere egemen bir devletti. İngiltere’nin mağlup
edilebilmesi ancak İngiliz donanmasının en önemli üslerinin
alınmasıyla sağlanabilirdi. Bu önemli üslerden biri de Süveyş Kanalı idi. Bu bakımdan stratejik ve ekonomik yönleriyle Kuzey
Afrika, savaşan taraflar için önemli bir alandı ve savaşın genel
seyrini etkileyecek nitelikteydi.

Savaşın ilk haftalarında İtalya, Cebelitarık, Malta, İskenderiye
ve Süveyş’i; İngiltere ise Rodos’u ve İtalya’nın endüstri
bölgelerini bombaladı. Bundan sonra İtalya, Afrika’da kara
harekâtına girdi. İtalya 1940 Ağustosunda İngiliz ve Fransız
Somalisi ile Sudan’a saldırdı ve bu bölgeden İngilizleri çıkarttı.
Akdeniz’e kesin hâkim olmak isteyen İtalyanlar bu kolay
başarıdan sonra İngilizleri tüm Afrika’dan çıkarabileceklerini
düşünüp Süveyş harekâtına karar verdiler. 1940 Eylülünde
İtalyanlar, Trablusgarp üzerinden saldırıya geçerek bir haftada
Süveyş’in 150 km batısına kadar geldiler. Bu noktada karşı
saldırıya geçen İngilizler, beş gün içinde İtalyanları Mısır’dan
çıkardığı gibi Mart 1941’de İtalyan işgalindeki Bingazi’yi ele geçirdiler.

İtalya, 31 Mart 1941’de Almanya’nın müdahalesi ile Kuzey Afrika’da yeni bir harekât
başlattı.
Almanya, bu harekâta büyük önem veriyordu. Plana göre İtalya güneyden; Almanya Kafkaslar ve
Iran
üzerinden Mısır’a gelip Orta Doğu Bölgesi’ni kıskaç içine alacaktı. Japonya’nın, Birmanya ve Hindistan
üzerinden Iran’a gelmesiyle savaş sona erecekti. Bu yüzden Almanya, bu harekâta hem kara hem de
hava kuvvetleri ile destek verdi.

Bingazi, Derne, Tobruk ve Sallum ortak Alman-İtalyan saldırısı ile İngiltere’den alındı. Bu durum
üzerine İngilizler karşı saldırıya geçerek Alman-İtalyan kuvvetlerini Mısır ve Libya’dan attıkları gibi
Bingazi’ye kadar ilerleyişini de sürdürdü. Bu harekâtla İngiltere İtalya’nın sömürgelerini elinden alırken
Kuzey Afrika’nın büyük bir bölümünü ele geçirdi.

ABD, II. Dünya Savaşı’na girince Kasım 1942’de Fransa’ya ait Atlas Okyanusu ve Akdeniz kıyılarına
asker çıkardı. Fas ele geçirilince İngiltere de İtalya’nın Afrika topraklarına
karşı saldırıya geçti. 1943
Mayısına gelindiğinde tüm Alman ve İtalyan birlikleri teslim oldu. Müttefikler 250.000 kadar Mihver
askerini tutsak aldılar. Bundan sonra müttefikler Avrupa’ya yöneldi.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir