Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi

68 Kuşağı Nedir?

68 Hareketi, II. Dünya Savaşı yıllarından itibaren toplumsal sorunların giderek artması ve yaygınlaşmasıyla ortaya çıktı. 1968’de meydana gelen olaylar sonraki yıllarda da etkisini sürdürdü. Savaş sonrası dünya ekonomisi, ABD önderliğinde farklı bir boyut kazanmaya ve kapitalizm, altın dönemini yaşamaya başladı. Ancak ekonomik ve toplumsal sorunlar yaşayan Avrupa’da kapitalist sistemin sınırları zorlanmaktaydı.

1960’lı yıllarda dünyada Vietnam Savaşı, Ay’a seyahat, Martin Luther King ile Robert Kennedy’nin (Rabırt Kenediy) öldürülmeleri ve Prag’daki Sovyet tankları olayları yaşandı. 1968 yılı içerisinde milyonlarca öğrenci sokaklara çıktı, üniversiteler işgal edildi. Devrim ateşinin işçilere sıçramasıyla hayat felç oldu ve bu yıl başkaldırı yılı olarak anıldı. İstekler; daha fazla özgürlük, eşitlik, adalet ve temiz bir çevreydi. Prag’dan Paris’e, Londra’dan Tokyo’ya, San Fransisco’dan Pekin’e kadar her yerde kurulu düzeni tehdit etmeye başlayan öğrenci hareketleri yaşandı. Gençliğin 1960’lardaki devrim isteği siyasi iktidarlar tarafından bastırıldı.

1968’deki öğrenci olayları ve bu tarihle simgelenen 68 Kuşağı, dünya tarihinde kültürel yaşamı derinden etkileyen ve yeni açılımlara ivme kazandıran özelliklere sahipti. 1968 yılının ilk aylarında Fransa’nın Nanterre (Nanter) Üniversitesi öğrencilerinin eğitim alanındaki taleplerine siyasal istekler de eklendi. Paris’te bazı lise ve üniversitelerde başlayan öğrenci hareketlerinin okul yönetimleri ve polis tarafından bastırılmak istenmesiyle çıkan olaylar, daha sonra işçilerin katıldığı bir isyana dönüştü. Göstericilerin çoğu komünizm, anarşizm gibi sol görüşleri ve Vietnam Savaşı karşıtlığını benimsemişti.

1968 Olayları dünya genelinde öğrenci protestolarının yaşanmasına neden oldu. Amerika’da yaşanan benzer olaylar Başkan Johnson’ın seçim kampanyasından çekilmesine, Meksika’daki öğrenci protestoları ise silahlı çatışmalara yol açtı. Bu olayların etkisi İtalya ve Arjantin’de de görüldü.

68 Kuşağı Türkiye’de de üniversitelerde ortaya çıktı. Türkiye’deki 68 eylemlerinin en önemli özelliği antiemperyalist bir nitelik taşımasıydı. Tüm dünyada yayılan savaş karşıtlığı ve özgürlük fikrinden etkilenen sol görüşlü gençlik, Amerikan 6. Filo’sunun Türkiye ziyaretine karşı protesto gösterileri yaptı. 29 Nisan 1968’de Ankara’da yapılan mitingde “Tam bağımsız gerçekten demokratik Türkiye” sloganı on binler tarafından tekrarlandı. Türkiye’de 68 Kuşağı; Deniz Gezmiş, Mahir Çayan, İbrahim Kaypakkaya gibi isimler liderliğindeki sol hareketle özdeşleştirildi.

68 KUŞAĞI’NIN ÜNLÜ SLOGANLARI

Gerçekçi ol, imkânsızı iste!
Patron sana muhtaç, sen ona değil.
Yasaklamak yasaktır.
İnsanlığın özgürleşmesi ya toptan olacak ya da olmayacak.
Devrim inanılmaz bir şeydir çünkü gerçektir!

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir