Afganistan’daki Gelişmeler

Afganistan’daki Gelişmeler

Şubat 1989’da SSCB birliklerinin çekilmesinden sonra Afganistan’da SSCB destekli Afgan hükûmeti
ile mücahitler arasında çatışmalar başladı. 1992’de mücahitler, bu savaştan zaferle çıktılar ve kendi
aralarında bölünerek iktidar mücadelesi içine girdiler. Afganistan’daki bu durumdan yararlanan Molla
Muhammet Ömer liderliğindeki Taliban (öğrenciler) grubu, 1996’da Kâbil merkez olmak üzere ülkenin
yaklaşık % 70’ini kontrolü altına alarak İslam Devletini kurdu. Taliban yönetimine karşı olanlar da Ahmet
Şah Mesut liderliğinde 45.000 kişilik askerî güçle ülkenin kuzeyinde toplanarak “Kuzey
İttifakı”
adı
altında örgütlendi.

11 Eylül 2001’de ABD’nin Newyork şehrindeki Dünya Ticaret Merkezine (ikiz kuleler) ve ABD
Savunma Bakanlığına (Pentagon) terör saldırısında bulunuldu. ABD bu saldırılardan sorumlu tuttuğu
terör örgütü liderinin Afganistan’da bulunduğunu iddia ederek kendisine teslim edilmesini istedi. Taliban
yönetiminin olumsuz cevap vermesi üzerine 7 Ekim 2001 tarihinde Afganistan’a hava taarruzu başlattı.
Başta Özbek General Raşid Dostum olmak üzere Kuzey İttifakı da harekâta karadan destek verdi. Hava
operasyonları karşısında çaresiz kalan Taliban yönetimi Kasım 2001’de yönetimden uzaklaştırıldı.
Afganistan’da Taliban yönetimi yıkılarak yerine Hamid Karzai liderliğindeki hükûmet, 22 Aralık 2001’de
göreve başladı. Bu hükûmetin ülkede güvenliği sağlamasına destek olarak BM Güvenlik Konseyi
tarafından Uluslararası Güvenlik Destek
Gücü (ISAF) kuruldu. Türkiye, 2002’de
ISAF’ta komutayı devraldı. Almanya ve
Hollanda’nın teklifi ile 2003’te komuta
NATO’ya geçti. Türkiye, NATO kontrolündeki
ISAF’ın komutasını 2004’te tekrar
aldı. Görevine devam eden ISAF, görev
alanı başkent Kabil ve yakın çevresinde
güvenliği sağlamasına rağmen ülkenin
geri kalan alanlarında tam olarak güvenliği sağlayamamıştır. Devlet başkanlığı
sisteminin yürürlükte olduğu ülkede, 18
Eylül 2005’te yapılan seçimler sonunda
oluşan Hamid Karzai başkanlığındaki
hükûmet henüz ülkede güvenliği tam
olarak sağlayabilmiş değildir.